در نشست پنجم «واکاوی وقایع اخیر کشور» عنوان شد؛
معرفی مکانی برای اعتراضات روانشناسی دقیق نیاز دارد

05:310

نشست پنجم از سلسله نشست‌های «واکاوی وقایع اخیر کشور» با موضوع «شهر و مکان‌مندی اعتراض» به همت پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی، عصر روز دوشنبه ۲ آبان‌ماه در تماشاخانه مهر واقع در حوزه هنری برگزار شد.

به گزارش روابط عمومی حوزه هنری، دکتر سیدحسین شهرستانی ، دکتر محمدحسین شریفی‌ساعی، سحر ندایی‌طوسی در این نشست که با موضوع «شهر و مکان‌مندی اعتراض» برگزار شد سخنرانی کردند.

ندایی‌طوسی در این نشست به عنوان نخستین سخنران گفت: برنامه‌ریزی شهری می‌تواند موجب کاهش اعتراضات شود. قرار است تا مکان‌هایی برای اعتراضات در نظر گرفته شود در حالی که به روانشناسی دقیق نیاز دارد.

ندایی‌طوسی افزود: عمده اعتراضات در دنیا در فضاهای شهری انجام می‌شود که با توجه به این موضوع در کشورهایی که فضای مناسب برای این کار ندارد با مشکل و مزاحمت برای غیر معترضین همراه می‌شود.

وی ادامه داد: برنامه‌ریزی شهری دارای یک ایدئولوژی پنهان است که به کنترل اعتراضات شهری کمک می‌کند اما وقتی شهرسازی با چنین آمادگی و ایدئولوژی لازمی انجام نشده باشد مردم معترض، فضای شهری را به نفع خود تحت اختیار قرار می‌دهند.

ندایی‌طوسی افزود: شناسایی الگوی رفتاری معترضین شهری به ما در کنترل و مدیریت آن کمک می‌کند. در بسیاری از کشورهای دنیا که برای چنین وضعیتی از قبل برنامه‌ریزی کرده‌اند مکان‌هایی مناسب طراحی شده است، به عنوان مثال هر نوع گردهمایی شهری در لُس‌آنجلس آمریکا به دلیل عدم وجود فضای شهری عمومی و لازم ممنوع است. هنگامی که شهری در برنامه‌ریزی و طراحی خود چنین فضاهایی را در نظر نگیرد دچار آسیب‌هایی جدی به لحاظ امکانات عمومی شهری و مدیریت آن از جمله ترافیک می‌شود.

وی ادامه داد: عموماً مناطقی از شهر که تراکم جمعیت بیشتری دارد استعداد بیشتری برای بروز اعتراضات دارد. همچنین مناطق پر ترافیک فضای مناسبی را برای تشدید به نمایش گذاشته شدن اعتراضات است چرا که ظرفیت مناسبی برای تخلیه هیجانات مثل بوق ممتد خودروهای شخصی دارد.

ندایی‌طوسی در پایان گفت: در مجموع نیازهای گوناگون و رفتارهای متفاوتی از جانب معترضین بروز می‌دهد و برخی‌ها به خیابان‌هایی نیاز دارند که جریان آنها به جریان یک خیابان اصلی می‌رسد و شرایط مناسب برای فرار و پراکنده شدن را دارد. اما چنین رفتارهایی مانع از الزام نیاز به تعیین و طراحی مکان مشخصی برای اعتراضات نمی‌شود.

نمی‌توان اعتراضات روزهای اخیر را تک بعدی دانست

سیدحسین شهرستانی هم در این نشست گفت: علوم انسانی و شهرسازی و معماری باید در گفتگوی سازنده با یکدیگر قرار گیرند تا با یاری هم به مدیریت اعتراض و جلوگیری از تبدیل آن به شورش شود. سوال اینجاست که آیا مسئله اعتراضات در ایران با در اختیار قراردادن فضای مشخص برای اعتراضات مدیریت می‌شوند، در پاسخ باید گفت چنین دستاوردی به این سادگی ممکن نیست چرا که حدود مطالبه در اعتراضات اخیر نامشخص است.

شهرستانی ادامه داد: معمولاً اعتراضات مطالبه گرایانه در کشورهای خاورمیانه منجر به اقدام برای براندازی نظام حاکمیت می‌شود به این ترتیب امکان تمهیدی برای اختصاص مکان مشخصی برای اعتراضات وجود ندارد چرا که نوع اعتراض در کشورهایی مثل ما با ایجاد بی نظمی و اختلال در روند عادی زندگی روزمره مردمی و اجتماعی انجام می‌شود.

وی افزود: چرا عموماً اعتراضات ما به اقدام به براندازی تبدیل می‌شود و زمینه‌های شهری به بستری برای خشونت و رفتارهای رادیکالی تبدیل می‌شود؟ طراحی‌های شهری ما بخصوص در تهران به گونه‌ای است که آرامش را از اجتماع می‌گیرد. همچنین شهری مصرفی است و از تولیدی بودن فاصله دارد به این ترتیب بی‌ثبات در آرامش اجتماعی است. به عنوان مثال جمعیت قابل توجهی تحصیل کرده بیکار به جامعه تزریق کرده ایم که خود یکی از عوامل اعتراضات و تشدید آنهاست.

شهرستانی ادامه داد: انتخاب و مشخص کردن مکانی برای اعتراضات تنها یکی از راههای حل مشکلات مردم است اما آنچه سوال می‌شود این است که چرا فرصت گفت و گو میان مردم و نظام به اعتراضات و نمونه‌های آن تبدیل شده است به همین دلیل هم اختصاص مکانی برای اعتراض راه حل مناسبی نیست.

وی افزود: مسئله اصلی این است که چرا چنین اعتراضاتی شکل گرفت. همچنین در مورد صحبت‌های آقای ساعی باید گفت که نمی‌توان اعتراضات روزهای اخیر را تک بعدی دانست چرا که مجموعه‌ای دست به دست هم دادند تا این شرایط شکل بگیرد. رویدادهای اخیر به دلیل نداشتن خواسته‌ای مشخص کم کم به سوی اقدام برای براندازی پیش رفت و به دلیل ناتوانی در همین خواسته مشخص در بسیج کردن افکار عمومی مردمی کشور ناموفق بود.

رویدادهای اخیر حاصل یک دهه تلاش رسانه ای و پیچیده است

محمدحسین شریفی‌ساعی در این نشست گفت: با توجه به صحبت‌های خوب دیگر دوستان نکاتی از جمله اینکه موضوع اصلی جامعه معترض ما مکان نیست بلکه به رسمیت شناخته شدن جمعیت معترض است.

وی افزود: اعتراضات روزهای اخیر با رویدادهای سالهای ۹۶ و ۹۸ تفاوت دارد چرا که در آن سالها شورش شکل گرفت و رهبری نداشتند اما این اعتراضات اخیر جنبشی است که برای اولین بار جامعه بانوان جلوتر از مردان در آن حضور دارند. رویدادهای اخیر حاصل یک دهه تلاش رسانه ای و پیچیده است که به سادگی شورش ها قابل مدیریت و سرکوب نیست. چنین جنبش‌هایی پایان ندارد و تنها شکل آن تغییر می‌کند.

شریفی‌ساعی ادامه داد: راه مدیریت و برخورد با یک جنبش، سرکوب نیست بلکه گفتمان و بده بستان است تا بتواند از رویدادهای جبران ناپذیر از آن جلوگیری کند. مشکل این است که تنها حامیان حکومت حق راهپیمایی دارند و مخالفان را اقلیت میدانند و از چنین اعتراضاتی جلوگیری می‌کند در نتیجه مسئله اصلاً مکان برپایی اعتراض نیست چرا که هرگونه اعتراض پیامدهای سیاسی برای حکومت دارد.

وی افزود: درست است که اعتراضات اخیر بدون رهبری قوی شکل گرفت اما رسانه های اجتماعی نقش سازماندهی و رهبری اعتراضات را بخوبی بازی کردند که شکل گیری دوباره آن دور از دسترس نیست.

شریفی‌ساعی افزود: خلوت کردن خیابانها به معنای پایان نارضایتی های اجتماعی نیست، بلکه در صورت عدم اقدام به اصلاحات لازم برای افزایش اعتماد اجتماعی نارضایتی ها افزایش خواهد یافت و منجر به رویدادهایی غیر قابل جبران می‌شود.

وی در پایان گفت: سه راهبرد برای این وضعیت وجود دارد که اولی همین روال کنونی است و بر اساس آن معترض را اغتشاشگر قلمداد می کند. راهبرد دوم اصلاحات از بالا به پایین و تغییرات در زیرساختهای آن است برای مثال مأموران گشت ارشاد به دوربینهای لباس مجهز شوند. راهبرد سوم هم از پایین به بالا و برپایی نظرسنجی عمومی در مورد قانون گشت ارشاد است که بی شک منجر به افزایش تعامل سازنده میان مردم و حاکمیت میشود و اعتمادسازی می‌شود.

انتهای پیام /


بدون دیدگاه

پاسخ دهید

فیلدهای مورد نیاز با * علامت گذاری شده اند